Εκπαίδευση & Τέχνη: Μία Γέφυρα για τις Δεξιότητες του Μέλλοντος

1. Moυσική και Κινηματογράφος

Εισηγήτρια: Έφη Ράτσου

Στο εργαστήριο αυτό οι εκπαιδευτικοί δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης θα γνωρίσουν απλά και προσιτά εργαλεία, με τα οποία μπορούν να καθοδηγήσουν τους μαθητές τους στη σύνθεση μουσικής για κινηματογραφικό έργο. Το υλικό μπορεί να αφορά σκηνές από ταινίες, video animation ή μικρά clips.

Δομή εργαστηρίου:

Εισαγωγή: Αναφορά στις βασικές αρχές και στα δομικά στοιχεία της κινηματογραφικής μουσικής.

Πρακτική: Εξοικείωση με εργαλεία μουσικής τεχνολογίας, κατάλληλα για αρχάριους στη σύνθεση για εικόνα.

Δημιουργία: Εργασία ατομικά ή σε ζευγάρια για τη σύνθεση ενός απλού μουσικού κομματιού πάνω σε μικρό clip, video animation ή σκηνή ταινίας.

Στόχοι:

Να γνωρίσουν οι συμμετέχοντες βασικές τεχνικές και δημιουργικές προσεγγίσεις της κινηματογραφικής μουσικής και να κατανοήσουν τη διάδραση μουσικής και εικόνας.

Να αποκτήσουν πρακτική εμπειρία με εργαλεία μουσικής τεχνολογίας.

Να εξερευνήσουν τη δυναμική σχέση εικόνας και ήχου μέσα από τη δημιουργία ενός μικρού έργου.

Να διερευνήσουν τρόπους με τους οποίους η μουσική μπορεί να ενταχθεί σε εκπαιδευτικά προγράμματα, καλλιεργώντας τη δημιουργικότητα, τη συνεργασία και την καλλιτεχνική σκέψη των μαθητών.

Η Έφη Ράτσου είναι συνθέτης και Διδάκτορας του Τμήματος Μουσικών Σπουδών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης στη Σύνθεση Μουσικής για τον Κινηματογράφο, καθώς και κάτοχος Μεταπτυχιακού Τίτλου από το Πανεπιστήμιο Middlesex του Λονδίνου. Γράφει μουσική κυρίως για τον κινηματογράφο και το θέατρο. Τα έργα της έχουν ερμηνευθεί και δισκογραφηθεί από διακεκριμένους μουσικούς και ορχήστρες. Διδάσκει στο IMDP και στο MYP του Αμερικανικού Κολλεγίου Ανατόλια. Από το 2012 είναι ακαδημαϊκά υπεύθυνη του προγράμματος σπουδών Music Technology and Production στο Μητροπολιτικό Κολλέγιο Θεσσαλονίκης, το οποίο λειτουργεί σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο του Ανατολικού Λονδίνου (UEL).

2. Art & Technology: δημιουργία έργων τέχνης με κύριο “υλικό” την τεχνολογία

Εισηγητές: Δημήτρης Μιχάλαρος & Θωμάς Φλώρος

To workshop αυτό απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς όλων των ειδικοτήτων και βαθμίδων.

Οι συμμετέχοντες θα εξοικειωθούν με το περιβάλλον του Scratch, ώστε να δημιουργήσουν από το μηδέν, ή και όχι, δημιουργικα΄projects και έργα τέχνης, διαδραστικά ή μη. Το Scratch είναι ένα δωρεάν περιβάλλον οπτικού προγραμματισμού που σχεδιάστηκε ειδικά για παιδιά και αρχάριους. Στην πλατφόρμα παρέχεται πληθώρα έτοιμων projects από χρήστες, τα οποία μπορεί ο καθένας να δει πως κατασκευάστηκαν, να πάρει έμπνευση, καθώς και να τα τροποποιήσει για να τα προσαρμόσει στις δικές του ανάγκες.
Οι συμμετέχοντες θα χωριστούν σε ομάδες, θα επιλέξουν ή θα δημιουργήσουν ένα
κείμενο που ταιριάζει στην ιδέα / concept τους, ενδεχομένως και από αυτά που διδάσκουν καθημερινά. Οι ομάδες θα εντοπίσουν τις εικόνες/σκέψεις/συναισθήματα που παράγονται από το κείμενο τους (αφήγηση και περιεχόμενο), και θα κληθούν να τα μετατρέψουν σε έργα τέχνης, με τη χρήση Scratch και όχι μόνο. Aυτά τα έργα τέχνης, θα συνδυαστούν με το κείμενό τους, μέσω συνδέσμων(links).
Στη συνέχεια θα επιχειρηθεί η σύνδεση του κειμένου, με ένα διαδραστικό δημιουριγό project ή installation, στον πραγματικό χώρο, χρησιμοποιώντας το κιτ Makey Makey, το οποίο θα συνδεθεί με το Scratch. Το Makey Makey είναι ιδανικό για να δείξει σε εκπαιδευτικούς πώς η τεχνολογία μπορεί να γίνει δημιουργικό εργαλείο μάθησης, μετατρέποντας αυτή τη σύνδεση με τον πραγματικό χώρο σε παιχνίδι. Κάποια παραδείγματα είναι τα εξής:

• Διαδραστικό έργο τέχνης: αγγίζεις διαφορετικά σημεία ενός πίνακα και ακούγονται ιστορίες ή μουσικές.
• Δημιουργία “χαλιού Twister” όπου κάθε χρώμα λειτουργεί σαν κουμπί.
• Διαδραστικός χάρτης: αγγίζεις μια χώρα/πόλη και ακούς πληροφορίες.
• Μαθηματικά κουίζ με κουμπιά-λύσεις που δίνουν άμεση ανατροφοδότηση.
• Επιστημονικά πειράματα: εισαγωγή σε βασικές αρχές ηλεκτρισμού και κυκλωμάτων.
• Δραστηριότητες που απαιτούν ομαδική συνεργασία (π.χ. δύο παιδιά κρατούν διαφορετικά μέρη του κυκλώματος για να δουλέψει).
• Παιχνίδια για μαθητές με κινητικές δυσκολίες: δημιουργία απλών, προσαρμοσμένων χειριστηρίων.

Ο Δημήτρης Μιχάλαρος γεννήθηκε στα Μέγαρα και ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Η έρευνά του επικεντρώνεται στις εφαρμογές νέων τεχνολογιών στην τέχνη (εικαστικά), όπως η ρομποτική/κινητική γλυπτική, το net-art κ.ά. Από το 2008 είναι κάτοχος Master of Fine Arts (MFA) του School of the Art Institute of Chicago, με έμφαση στην τεχνολογία της τέχνης (art & technology). Το 2005 αποφοίτησε από το Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών (Ζωγραφική) της Σχολής Καλών Τεχνών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Έχει διδάξει στο School of the Art Institute of Chicago στις ΗΠΑ. Από το 2017 είναι καθηγητής εικαστικών / MYP Visual Art Teacher στο Γυμνάσιο του Κολλεγίου Ψυχικού – Κολλέγιο Αθηνών.  

Ο Θωμάς Φλώρος σπούδασε στο Εθνικό Μετσόβιο Πολυτεχνείο και στη συνέχεια εργάστηκε σε διάφορους τομείς, όπως το programming και το project management, αρχικά στην Ελλάδα και σύντομα στο εξωτερικό. Τα τελευταία χρόνια δραστηριοποιείται στον χώρο της εκπαίδευσης, διδάσκοντας Πληροφορική. Πρόσφατα ολοκλήρωσε μεταπτυχιακό στις Immersive Technologies στο Δημοκρίτειο Πανεπιστήμιο, καθώς και επιμορφώσεις σχετικά με την Τεχνητή Νοημοσύνη.  

3. ART FEΕLINGS: Η Tέχνη συναντά την Ψυχολογία

Εισηγητές: Δημήτρης Μιχάλαρος & Ζάφη Κοσλίδου

To workshop αυτό απευθύνεται σε καθηγητές του Δημοτικού και του Γυμνασίου.

Οι συμμετέχοντες έχουν την ευκαιρία μέσα από συζητήσεις, να αναγνωρίσουν, να επεξεργαστούν και να εκφράσουν με τη βοήθεια της τέχνης, συναισθήματα και σκέψεις, να μοιραστούν εμπειρίες και να καλλιεργήσουν εσωτερικές αξίες. Θα μυηθούν στη πνευματικότητα, την τρυφερότητα, τη δύναμη και την ηθική διάσταση της καλλιτεχνικής έκφρασης και θα την χρησιμοποιήσουν ως μέσο εσωτερικής αφήγησης.
Το workshop θα εστιάσει στην έκφραση των μαθητών μέσα από την τέχνη. Πιο συγκεκριμένα, πρόκειται για μία δραστηριότητα η οποία εμπεριέχει την δημιουργία μάσκας και μία εγκατάσταση στο χώρο με απώτερο σκοπό την δημιουργία ενός performance παντομίμας.
Οι μάσκες θα ζωγραφιστούν και από τις δύο πλευράς τους (εμπρός και πίσω).
Η μπροστά πλευρά θα είναι αυτό που βλέπουν οι άλλοι σ’ εσένα ή ακόμα πιο συγκεκριμένα αυτό ο κάθε ένας από εμάς επιτρέπει να επικοινωνηθεί από τους άλλους για το άτομό του.
Η πίσω πλευρά, θα είναι αυτό που ξέρουν πολύ λίγοι για εμάς ή εμείς κρύβουμε από τους άλλους.

Η εγκατάσταση θα είναι μία προβολή στο χώρο.
Η προβολή θα γίνεται μέσα από προτζέκτορα, με εικόνα που θα επιλέξει ο κάθε συμμετέχοντας από το διαδίκτυο ή μέσω της χρήσης του ChatGPT, η οποία θα αναφέρεται στον κόσμο τον οποίο ζούμε.
Στο τελευταίο μέρος του workshop, ο καθένας θα κληθεί να εκφραστεί κιναισθητικά μέσω της παντομίμας, για τα συναισθήματα και την σημειολογία που θα έχουν προκύψει μέσα από την δράση (συζήτηση και δημιουργία μάσκας).

Ο Δημήτρης Μιχάλαρος γεννήθηκε στα Μέγαρα και ζει και εργάζεται στην Αθήνα. Η έρευνά του επικεντρώνεται στις εφαρμογές νέων τεχνολογιών στην τέχνη (εικαστικά), όπως η ρομποτική/κινητική γλυπτική, το net-art κ.ά. Από το 2008 είναι κάτοχος Master of Fine Arts (MFA) του School of the Art Institute of Chicago, με έμφαση στην τεχνολογία της τέχνης (art & technology). Το 2005 αποφοίτησε από το Τμήμα Εικαστικών και Εφαρμοσμένων Τεχνών (Ζωγραφική) της Σχολής Καλών Τεχνών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Έχει διδάξει στο School of the Art Institute of Chicago στις ΗΠΑ. Από το 2017 είναι καθηγητής εικαστικών / MYP Visual Art Teacher στο Γυμνάσιο του Κολλεγίου Ψυχικού – Κολλέγιο Αθηνών.

Η Ζαφειρία Κοσλίδου είναι συμβουλευτική ψυχολόγος και ειδική παιδαγωγός. Έχει αποφοιτήσει από το Τμήμα Ψυχολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων και κατέχει δύο μεταπτυχιακούς τίτλους από το Northern Illinois University. Η εμπειρία της στον τομέα της ψυχικής υγείας και της εκπαίδευσης αφορά παρεμβάσεις σε μαθητές με ποικίλες συναισθηματικές, αναπτυξιακές και ακαδημαϊκές δυσκολίες, καθώς και συμβουλευτική γονέων και ενηλίκων. Έχει διδάξει σε πανεπιστήμια στην Ελλάδα και στο εξωτερικό, έχει συμμετάσχει σε εκπαιδεύσεις και σεμινάρια ως εισηγήτρια για εκπαιδευτικούς και γονείς, και τα τελευταία είκοσι χρόνια εργάζεται ως ψυχολόγος και ειδική παιδαγωγός στο Γυμνάσιο του Κολλεγίου Αθηνών.

4. Διαμορφώνοντας την Κληρονομιά: Αναδημιουργώντας Νεολιθικά Αγαλματίδια Θεάς από Πηλό

Εισηγήτρια: Χριστίνα Willis

Μέσα από το μέσο του πηλού, θα ξεκινήσουμε από τη Νεολιθική περίοδο και θα ανακαλύψουμε τις πολλές διαφορετικές θεές που δημιουργήθηκαν σε πολύ διαφορετικά μέρη του κόσμου. Αυτό περιλαμβάνει τις πρώιμες κουλτούρες των Cucuteni στη Ρουμανία, τα Κυκλαδικά ειδώλια, νεολιθικά ειδώλια από την Κύπρο, καθώς και πρώιμα ειδώλια από τη Νότια Αμερική, συμπεριλαμβανομένων του Περού και της Αργεντινής, και να εξετάσουμε τι έχουν όλα αυτά κοινό μεταξύ τους και ποια ήταν η κινητήρια δύναμη πίσω από τη δημιουργία τους.

Μέσα από το μέσο του πηλού, κάθε συμμετέχων θα έχει την ευκαιρία να αναδημιουργήσει αρκετά από αυτά τα ειδώλια.

Η Χριστίνα Lansdale Willis γεννήθηκε στη Θεσσαλονίκη. Ήρθε σε επαφή με την κεραμική μαθητεύοντας σε παραδοσιακούς κεραμίστες στη Σίφνο. Τελείωσε τις σπουδές της στο University of California, Santa Cruz (Πτυχίο Καλών Τεχνών με ειδικότητα στην κεραμική). Έχει μεταπτυχιακό από το International Hellenic University στη Θεσσαλονίκη, με ειδικότητα στην κεραμική της Μαύρης Θάλασσας και της Αρχαίας Ελλάδας. Η δουλειά της είναι εμπνευσμένη από την αρχαία ελληνική και τη βυζαντινή κεραμική τέχνη. Από το 1981 εώς το 1985 δίδαξε στη Σχολή Κεραμικής του ΕΟΜΜΕΧ στη Χαριλάου, Θεσσαλονίκη. Το 1981 ξεκίνησε το Τμήμα Κεραμικής στην Αμερικανική Γεωργική Σχολή, όπου διδάσκει μέχρι σήμερα. Διδάσκει επίσης κεραμική σε ενήλικες στο Κέντρο Αποκατάστασης «Αναγέννηση». Κατοικεί στη Λακκιά Θεσσαλονίκης.

5. Ζωντανεύοντας τη Γεωμετρία και τη Φυσική μέσα από τον Χορό

Εισηγήτρια: Χριστίνα Παγίδου

Το εργαστήριο απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς Γυμνασίου και Λυκείου που επιθυμούν να συνδέσουν τη Φυσική και τα Μαθηματικά με την τέχνη της κίνησης, σύμφωνα με το ελληνικό Αναλυτικό Πρόγραμμα. Κατά τη διάρκεια του εργαστηρίου θα παρουσιαστούν ασκήσεις και δραστηριότητες που μπορούν εύκολα να ενσωματωθούν στο μάθημα, ενισχύοντας τη βιωματική κατανόηση εννοιών όπως:

• ισορροπία και κέντρο βάρους
• τριβή και αντίθετες δυνάμεις
• αντιστάθμιση και ροπή
• γεωμετρικές σχέσεις, συμμετρία και γωνίες.

Η προσέγγιση βασίζεται στη σύνδεση τέχνης και επιστήμης, προωθώντας τη δημιουργικότητα, τη συνεργασία και την ενεργό συμμετοχή των μαθητών. Μέσα από την ενσώματη εμπειρία, οι μαθητές κατανοούν με φυσικό και βιωματικό τρόπο τα φαινόμενα που διδάσκονται στη θεωρία.

Το εργαστήριο δίνει έτοιμες, εφαρμόσιμες ιδέες και στρατηγικές για πιο διαδραστικά, ελκυστικά και αποτελεσματικά μαθήματα Φυσικής και Μαθηματικών.

Μια μοναδική ευκαιρία για όλους τους εκπαιδευτικούς να ανακαλύψουν πώς η κίνηση μπορεί να ενισχύσει τη μάθηση — χωρίς να χρειαστεί οι ίδιοι να κάνουν ούτε ένα βήμα χορού!

Η Χριστίνα Παγίδου διδάσκει χορό στο Anatolia/Pinewood IBDP Diploma Programme καθώς και στο Pinewood American International School, ενώ είναι CAS Coordinator του IBDP προγράμματος. Είναι απόφοιτη της Ανώτερης Επαγγελματικής Σχολής Χορού Ανδρομάχη Καφαντάρη, με εξειδίκευση στη χοροθεραπεία, και κάτοχος MA στη Χορογραφία από το Trinity Laban Conservatoire of Music and Dance. Η διδακτική και καλλιτεχνική της δραστηριότητα εστιάζει στη σύνδεση της δημιουργικότητας με την ανάπτυξη δεξιοτήτων του 21ου αιώνα και στη διεύρυνση των εκπαιδευτικών εμπειριών μέσω του χορού και των τεχνών. Παράδειγμα αυτής της προσέγγισης παρουσίασε πρόσφατα στο IB Global Conference στο Δουβλίνο.

6. Κυβιστικά πορτρέτα από ανακυκλώσιμα υλικά & Τοιχογραφίες με κοινωνικά μηνύματα

Εισηγητής: Μάριος Σιμόπουλος

Το συγκεκριμένο εργαστήριο απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

Θα διεξαχθούν δύο εργαστήρια διάρκειας 1,5 ώρας το καθένα με θέμα τα εικαστικά.

Το πρώτο εργαστήριο έχει τίτλο «Ας φτιάξουμε τα δικά μας κυβιστικά πορτρέτα» και αποτελεί εκπαιδευτική δράση με αναφορά στο έργο του Πάμπλο Πικάσο. Από χαρτόκουτα, τα οποία θα κόψουμε και θα βάψουμε, θα δημιουργήσουμε πρόσωπα και πορτρέτα εμπνευσμένα από τον Πικάσο. Στη συνέχεια, τα έργα θα τοποθετηθούν σε βάσεις φτιαγμένες από ξυλάκια σουβλακιού και χοντρό μακετόχαρτο, ώστε να μοιάζουν με γλυπτά (εικόνες σε προτζέκτορα). Μέσα από αυτή την εργασία, τα παιδιά θα κατανοήσουν πως κάτι που θεωρούμε άχρηστο ή σκουπίδια μπορεί να μετατραπεί σε έργο τέχνης. Θα συνειδητοποιήσουν ότι με ανακυκλώσιμα υλικά, όπως μπουκάλια από γάλα, χαρτόκουτα και άλλα καθημερινά αντικείμενα, μπορούμε να δημιουργήσουμε έργα τέχνης, εξοικονομώντας χρήματα και προστατεύοντας παράλληλα το περιβάλλον.

Το δεύτερο εργαστήριο, επίσης διάρκειας 1,5 ώρας, θα επικεντρωθεί σε τοιχογραφίες που έχουν υλοποιηθεί σε δημοτικά σχολεία. Στόχος είναι οι μαθητές να αντιληφθούν πώς ένας ψυχρός, άψυχος και γκρίζος τοίχος μπορεί να μεταμορφωθεί σε έργο τέχνης που περνάει μηνύματα στην εκπαιδευτική κοινότητα και όχι μόνο. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, είναι σημαντικό τα παιδιά να κατανοήσουν τη δύναμη ενός τοίχου που ζωγραφίζουμε και πόσο δυνατά μηνύματα μπορεί να μεταφέρει στην κοινωνία.

Ο Μάριος Σιμόπουλος είναι απόφοιτος της Σχολής Καλών Τεχνών του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης με κατεύθυνση στη ζωγραφική. Τα τελευταία 19 χρόνια εργάζεται ως εικαστικός και εκπαιδευτικός στην πρωτοβάθμια εκπαίδευση της Θεσσαλονίκης και, παράλληλα, έχει υλοποιήσει πολλές τοιχογραφίες σε δημόσιους και ιδιωτικούς χώρους ως muralist. Πρόσφατα, κλήθηκε να παρουσιάσει τη δουλειά του σε συνάντηση TEDx που διοργανώθηκε από το Αριστοτέλειο Πανεπιστήμιο.

7. Τhe Pulse Art Project (εργαστήριο στα αγγλικά)

Πρώτο μέρος: The Pulse Art Observatory

Εισηγητές: Μιχάλης Μουνταντονάκης & Θεοδοσία Μπίτζου

Αυτό το εμπνευσμένο εργαστήριο συν-δημιουργίας θα συμβάλει στη διαμόρφωση του μέλλοντος του Παρατηρητηρίου των Τεχνών στην Εκπαίδευση για την Πολιτιστική Ευαισθητοποίηση και την Έκφραση. Η δυναμική αυτή συνεδρία φέρνει κοντά εκπαιδευτικούς, καλλιτέχνες, επαγγελματίες του πολιτισμού, υπεύθυνους χάραξης πολιτικής και πολίτες, ώστε να φανταστούν και να δημιουργήσουν καινοτόμους τρόπους πρόσβασης σε πόρους καλλιτεχνικής εκπαίδευσης. Οι συμμετέχοντες θα εξερευνήσουν, θα δοκιμάσουν και θα σχεδιάσουν λειτουργίες όπως έξυπνη αναζήτηση με λέξεις-κλειδιά και διαδραστική εξερεύνηση δεδομένων. Θα έχουν την ευκαιρία να βιώσουν πώς το Παρατηρητήριο θα υποστηρίξει την πολύγλωσση και συνεργατική τεκμηρίωση. Κάθε φωνή μετράει — οι ιδέες σας θα συμβάλουν άμεσα στη διαμόρφωση ενός ζωντανού κόμβου που ανταποκρίνεται στις πραγματικές ανάγκες της κοινότητας της καλλιτεχνικής εκπαίδευσης. Ας δημιουργήσουμε μαζί ένα εργαλείο που ενδυναμώνει και συνδέει όλους μας.

Ο Δρ. Μιχάλης Μουνταντονάκης είναι Συνεργαζόμενος Ερευνητής στο ΙΤΕ και Μέλος Εργαστηριακού Διδακτικού Προσωπικού στο Τμήμα Επιστήμης Υπολογιστών του Πανεπιστημίου Κρήτης. Κατέχει διδακτορικό στην Επιστήμη Υπολογιστών (2020) και τα ερευνητικά του ενδιαφέροντα επικεντρώνονται στον Σημασιολογικό Ιστό, τα Linked Open Data και τα Δεδομένα Πολιτιστικής Κληρονομιάς. Έχει δημοσιεύσει πάνω από 50 επιστημονικές εργασίες και έχει τιμηθεί με το βραβείο SWSA Distinguished Dissertation Award για τη διδακτορική του διατριβή.

Η Θεοδοσία Μπίτζου είναι Αρχιτέκτων Μηχανικός (ΕΜΠ) με Μεταπτυχιακό Δίπλωμα από την École des Ponts ParisTech. Εργάζεται στο ΙΤΕ-ΙΠ από το 1988, με εμπειρία στη διαχείριση έργων CAD και συμμετοχή σε ερευνητικά έργα του Εργαστηρίου Πολιτισμικής Πληροφορικής. Τα ενδιαφέροντά της περιλαμβάνουν τον ψηφιακό σχεδιασμό, τις εφαρμογές πολιτιστικής κληρονομιάς, τον σχεδιασμό ιστοσελίδων και την εκπαίδευση.

Δεύτερο μέρος: Scientific illustration, a bridge between art, science and awareness

Εισηγήτριες: Pilar López & Tania Gallego, με τη συμβολή του Raül Toran από την ISGlobal

Αυτό το εργαστήριο επίδειξης (διάρκειας περίπου 30 λεπτών) εξερευνά την επιστημονική εικονογράφηση ως μια μοναδική πειθαρχία που συνδυάζει την επιστημονική ακρίβεια με τη δημιουργικότητα της τέχνης. Βασίζεται στη λεπτομερή παρατήρηση της φύσης και λειτουργεί ως εργαλείο μάθησης, τεκμηρίωσης και περιβαλλοντικής ευαισθητοποίησης.

Η Δρ. Pilar López έχει αφιερώσει περισσότερα από 30 χρόνια ως επικεφαλής και συντονίστρια ομάδων, σχεδιάζοντας επιστημονικά προγράμματα για διαφορετικά κοινά στο Εθνικό Μουσείο Φυσικών Επιστημών MNCN-CSIC (Μαδρίτη, Ισπανία), δίνοντας τα τελευταία χρόνια ιδιαίτερη έμφαση στην προσβασιμότητα και τη διάσταση του φύλου, καθώς και στην ανάπτυξη στρατηγικών για τη διάδοσή τους.

Η Tania Galego είναι πτυχιούχος Γεωλογίας και κάτοχος μεταπτυχιακού τίτλου στη Δημοσιογραφία και την Επιστημονική Επικοινωνία. Συνεργάζεται με το MNCN από το 2011 ως μέλος της εκπαιδευτικής ομάδας του MNCN και με την πάροδο των ετών έχει αναλάβει τον συντονισμό και τον σχεδιασμό εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων, καθώς και επικεφαλής προγραμμάτων εξωστρέφειας.

8. SciArt

Εισηγητές: Μαρία Παλιαχάνη, Δρ. Σαπφώ Φωτιάδου, Δρ. Λαμπρινή Μαλλετζίδου, Δρ. Ελένη Πετρίδου, Αναστάσιος Μολοχίδης

Το εργαστήριο SciArt απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς Δευτεροβάθμιας Εκπαίδευσης που επιθυμούν να γνωρίσουν μια διαθεματική διδακτική προσέγγιση που συνδέει την τέχνη με την επιστήμη. Αξιοποιώντας υλικό που δημιουργήθηκε στο πλαίσιο του Ευρωπαϊκού προγράμματος ERASMUS+ «Προωθώντας δεξιότητες του 21ου αιώνα μέσω μιας συμπεριληπτικής προσέγγισης STEAM για την Πολιτιστική Κληρονομιά», οι συμμετέχοντες θα εξοικειωθούν με αρχαιομετρικές μεθόδους (οπτική και ηλεκτρονική μικροσκοπία, στοιχειακή ανάλυση, φασματοσκοπία υπερύθρου, περίθλαση ακτίνων Χ), τα αποτελέσματα των οποίων θα συνδυαστούν με την πολιτιστική και ιστορική διάσταση έργων τέχνης. Μέσα από πρακτικά παραδείγματα και βιωματική συμμετοχή, οι εκπαιδευτικοί θα γνωρίσουν τρόπους με τους οποίους μπορούν να εμπλέξουν ενεργά τους μαθητές τους σε διερευνητικές STEAM δραστηριότητες που ενισχύουν τις δεξιότητες του 21ου αιώνα: δημιουργικότητα, κριτική σκέψη, επικοινωνία και συνεργασία (4Cs).

Το Εργαστήριο SciArt συγκροτείται από καταξιωμένους/ες επιστήμονες και εκπαιδευτικούς με ποικίλα γνωστικά αντικείμενα, οι οποίοι/ες συνεργάζονται για την ανάπτυξη καινοτόμων δράσεων στην εκπαίδευση και την έρευνα.

Η Μαρία Παλιαχάνη είναι απόφοιτος του Τμήματος Ιστορίας και Αρχαιολογίας του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων. Από το 1998 διδάσκει στον δημόσιο τομέα ως καθηγήτρια ελληνικής γλώσσας και ιστορίας και τα τελευταία 4 χρόνια υπηρετεί στο Πειραματικό Σχολείο Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης. Τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα εστιάζονται στον τομέα της ιστορίας και συμμετέχει σε Ευρωπαϊκά προγράμματα, στον σχεδιασμό και την υλοποίηση καινοτόμων εκπαιδευτικών δράσεων και στην πρακτική άσκηση φοιτητών/τριών σε συνεργασία με το Α.Π.Θ.

Η Δρ. Σαπφώ Φωτιάδου είναι Καθηγήτρια Φυσικών Επιστημών στο Πειραματικό Σχολείο του Αριστοτελείου Πανεπιστημίου Θεσσαλονίκης (Α.Π.Θ.), είναι κάτοχος πτυχίου Φυσικής και διδακτορικού στη Νανοτεχνολογία από το Α.Π.Θ., MSc στη Βιοϊατρική Μηχανική από το Imperial College του Πανεπιστημίου του Λονδίνου και Μεταπτυχιακού στην Εκπαίδευση στις Φυσικές Επιστήμες από το Ελληνικό Ανοικτό Πανεπιστήμιο. Συμμετέχει σε διάφορα ερευνητικά προγράμματα, στο σχεδιασμό και την υλοποίηση καινοτόμων εκπαιδευτικών δράσεων και στην πρακτική άσκηση φοιτητών/τριών σε συνεργασία με το Α.Π.Θ.

Η Δρ. Λαμπρινή Μαλλετζίδου, Φυσικός, είναι Συνεργαζόμενη Ερευνήτρια στο Ερευνητικό Κέντρο "Αθηνά". Ερευνητικά, εστιάζει στον χαρακτηρισμό έργων πολιτιστικής κληρονομιάς, συνθετικών βιοϋλικών και φυσικών υλικών για εφαρμογές κυκλικής οικονομίας, φαρμάκων, ορυκτών, θερμοηλεκτρικών υλικών, πολυμερών, σύνθετων υλικών, στη μελέτη γήρανσης, καθώς και στη χρονολόγηση. Στο συγγραφικό της έργο περιλαμβάνονται 2 προσκεκλημένες εισηγήσεις σε διεθνή συνέδρια, 2 κεφάλαια σε βιβλία, και 36 δημοσιεύσεις σε διεθνή επιστημονικά περιοδικά. Είναι Προσκεκλημένη Επιμελήτρια (Guest Editor) σε δύο Ειδικά Τεύχη διεθνών επιστημονικών περιοδικών.

Η Δρ. Ελένη Πετρίδου είναι Εργαστηριακό Διδακτικό Προσωπικό (Ε.ΔΙ.Π.) στο Εργαστήριο Διδακτικής της Φυσικής και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας (Ε.Δι.Φ.Ε.Τ.), στο Τμήμα Φυσικής του Α.Π.Θ., με γνωστικό αντικείμενο την Διδακτική της Φυσικής. Το διδακτορικό της αφορά στη Διδακτική των Φυσικών Επιστημών και Νέες Τεχνολογίες και τα ερευνητικά της ενδιαφέροντα περιλαμβάνουν τη σχεδίαση, ανάπτυξη, εφαρμογή και αξιολόγηση Διδακτικών Μαθησιακών Ακολουθιών στη διδασκαλία των Φυσικών Επιστημών, την αξιοποίηση επιστημονικών μοντέλων και ΤΠΕ στην εκπαιδευτική διαδικασία, και στη σχεδίαση και αξιολόγηση διερευνητικών εκπαιδευτικών δραστηριοτήτων στην Τυπική και Μη-Τυπική Εκπαίδευση.

Ο Αναστάσιος Μολοχίδης διετέλεσε Αναπληρωτής Καθηγητής στο Εργαστήριο Διδακτικής της Φυσικής και Εκπαιδευτικής Τεχνολογίας (Ε.Δι.Φ.Ε.Τ.), στο Τμήμα Φυσικής του Α.Π.Θ., με γνωστικό αντικείμενο την Διδακτική της Φυσικής. Τα ερευνητικά ενδιαφέροντά του περιλαμβάνουν την διδασκαλία και τη μάθηση της Φυσικής στη βασική εκπαίδευση, στην αρχική εκπαίδευση υποψήφιων εκπαιδευτικών και στην επιμόρφωση των εκπαιδευτικών πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης, σε τυπικές και άτυπες μορφές μάθησης, το σχεδιασμό, την ανάπτυξη, την υλοποίηση και την αξιολόγηση καινοτόμων Διδακτικών Μαθησιακών Ακολουθιών με τη χρήση ΤΠΕ, με πλαίσιο ανάπτυξης την παιδαγωγική γνώση περιεχομένου, το σχεδιασμό και την αξιοποίηση εικονικών εργαστηρίων σε διερευνητικές συνθήκες μάθησης και τη μελέτη της επαγγελματικής ανάπτυξης υπηρετούντων και υποψήφιων εκπαιδευτικών Φυσικών Επιστημών.

Η διεπιστημονική αυτή ομάδα συμβάλλει στη σύνδεση της επιστήμης με την εκπαίδευση και την κοινωνία, δημιουργώντας νέες προοπτικές μάθησης και συνεργασίας.

9. Μαγικές Διαδρομές στην Τέχνη και τη Δημιουργική Γραφή

Εισηγήτρια: Κατερίνα Τζαβάρα

Το συγκεκριμένο εργαστήριο απευθύνεται σε εκπαιδευτικούς Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης.

Με έμπνευση και οδηγό τα πιο γνωστά εικαστικά και ποιητικά έργα Ελλήνων ζωγράφων και ποιητών, οι συμμετέχοντες/-ουσες (ατομικά και σε μικρές ομάδες) θα εμπλακούν σε πρωτότυπες καλλιτεχνικές και διαθεματικές δράσεις, καθώς και σε παιχνίδια δημιουργικής γραφής με φόντο τα εικαστικά έργα και τα ποιητικά κείμενα. Μέσα από αυτή τη διαδικασία, θα δημιουργήσουν κολλάζ, χάρτινες φιγούρες και σύντομα κείμενα (λεζάντες, μικρές ιστορίες, χαϊκού, ποιητικές φόρμες), αξιοποιώντας τις αρχές της δημιουργικής προσέγγισης των έργων τέχνης και λόγου.

Οι δραστηριότητες μπορούν να εφαρμοστούν σε χώρους τυπικής και άτυπης εκπαίδευσης (σχολεία, εργαστήρια, βιβλιοθήκες, μουσεία).

Στη διάρκεια του εργαστηρίου θα δοθούν φύλλα εργασίας και θεωρητικό πλαίσιο, ενώ θα αποσταλεί και ψηφιακό επιμορφωτικό υλικό. Με την παρακολούθηση του εργαστηρίου, οι συμμετέχοντες/-ουσες θα μπορούν να αξιοποιήσουν τα εικαστικά έργα με πρωτότυπες διδακτικές μεθόδους και συγκεκριμένη μεθοδολογία, όπως προτείνεται στα εκπαιδευτικά βιβλία της εισηγήτριας και στα Εργαστήρια Δεξιοτήτων. Θα μπορούν, ακόμη, να δημιουργήσουν μικρές ιστορίες και ποιητικά κείμενα με τους μαθητές και τις μαθήτριές τους, μέσα από τη δημιουργική προσέγγιση των έργων αυτών.

10. Ηχοτοπία της Οδύσσειας (ακυρώθηκε)

Παρακαλούμε να γνωρίζετε πως το "Εργαστήριο 10 - Ηχοτοπία της Οδύσσειας" χρειάστηκε να ακυρωθεί λόγω σοβαρού θέματος υγείας. Θα έρθουμε σε επαφή με όσους/ες έχετε εγγραφεί σε αυτό και θα μπορέσετε να επιλέξετε κάποιο άλλο εργαστήριο από τα διαθέσιμα. Ζητούμε την κατανόησή σας.

Εισηγήτρια: Όλγα Στέφα

Η διαθεματική ενότητα «Ηχοτοπία της Οδύσσειας» συνδυάζει Μουσική και Αρχαία Ελληνικά από μετάφραση. Οι μαθητές μελετούν αποσπάσματα της Οδύσσειας και δημιουργούν πρωτότυπα ηχοτοπία και μουσικά μοτίβα στο Soundtrap, τα οποία ενσωματώνουν σε ένα podcast με αφήγηση. Με τον τρόπο αυτό, συνδέουν την αρχαία προφορική παράδοση με τις σύγχρονες ψηφιακές μορφές καλλιτεχνικής έκφρασης.

Στόχοι του μαθήματος είναι:
• να καλλιεργήσει τη δημιουργικότητα και την καλλιτεχνική έκφραση των μαθητών,
• να ενισχύσει την κριτική σκέψη και την ικανότητα ερμηνείας ιστορικών και λογοτεχνικών κειμένων,
• να προωθήσει τη συνεργασία και την επικοινωνία μέσα από ομαδική εργασία,
• να αξιοποιήσει την τεχνολογία ως εργαλείο καλλιτεχνικής δημιουργίας,
• και να συνδέσει την πολιτιστική κληρονομιά με την σύγχρονη έκφραση

Η Όλγα Στέφα είναι καθηγήτρια μουσικής και επικεφαλής του Τμήματος Τεχνών στο Αμερικανικό Κολλέγιο Ανατόλια. Σπούδασε πιάνο, φλάουτο και ανώτερα θεωρητικά, κατέχοντας Δίπλωμα Φλάουτου, καθώς και Πτυχία Αρμονίας, Αντίστιξης και Φούγκας. Από το 2003 εργάζεται στο Ανατόλια, όπου διδάσκει στο πρόγραμμα MYP, διευθύνει μουσικά σύνολα και σχεδιάζει καλλιτεχνικά και εκπαιδευτικά προγράμματα. Έχει παρουσιάσει μουσικές παραγωγές και έχει συμμετάσχει σε masterclasses με διεθνώς καταξιωμένους μουσικούς.

11. Zine Workshop (εργαστήριο στα αγγλικά)

Εισηγήτριες: Kate Janes & Myrto-Helena Pertsinidi

Αυτό το τρίωρο εργαστήριο εισάγει τους/τις εκπαιδευτικούς στον δημιουργικό κόσμο των zines ως καλλιτεχνικό και εκπαιδευτικό εργαλείο. Οι συμμετέχοντες θα εξερευνήσουν την ιστορία και την εξέλιξη των zines, από τη λαϊκή έκδοση έως τη σύγχρονη χρήση τους στην εκπαίδευση και τον πολιτισμό. Μέσα από βιωματικές δραστηριότητες, οι εκπαιδευτικοί θα μάθουν πώς να σχεδιάζουν και να δημιουργούν τα δικά τους zines, ανακαλύπτοντας τρόπους ενσωμάτωσης αυτού του μέσου σε διάφορα μαθήματα. Στο τέλος του εργαστηρίου, οι συμμετέχοντες θα αποκτήσουν πρακτικές ιδέες για το πώς να κάνουν τη διδασκαλία πιο διαδραστική, ελκυστική και μαθητοκεντρική, χρησιμοποιώντας τα zines για να ενισχύσουν τη δημιουργικότητα, την κριτική σκέψη και την προσωπική έκφραση στην τάξη.

Η Kate Janes γεννήθηκε και μεγάλωσε στην Αγγλία και έχει πάνω από δέκα χρόνια εμπειρίας στη διδασκαλία Αγγλικών και Καλών Τεχνών. Κατέχει Πιστοποιητικό TEFL από την The TEFL Academy (Ηνωμένο Βασίλειο), Μεταπτυχιακό Πιστοποιητικό στην Εκπαίδευση (PGCE) με ειδίκευση στην Τέχνη και το Design και Διδακτική Επάρκεια (QTS) από το Canterbury Christ Church University (Ηνωμένο Βασίλειο), Μεταπτυχιακό Δίπλωμα στις Καλές Τέχνες από το Central Saint Martins, Λονδίνο, καθώς και Πτυχίο Καλών Τεχνών από το University for the Creative Arts, Canterbury (Ηνωμένο Βασίλειο). Η Kate είναι αφοσιωμένη στην καλλιέργεια των καλλιτεχνικών και γλωσσικών δεξιοτήτων των μαθητών της, εμπνέοντάς τους να ανακαλύψουν τις δυνατότητές τους, να εκφράσουν τη μοναδικότητά τους και να αναπτύξουν κριτική και δημιουργική σκέψη.

Η Μυρτώ-Ελένη Περτσινίδη είναι project manager και εκπαιδεύτρια/συντονίστρια με εκτενή εμπειρία στον συντονισμό και την υλοποίηση διεθνών έργων. Έχει ηγηθεί με επιτυχία πρωτοβουλιών, στο πλαίσιο των οποίων σχεδίασε και υλοποίησε εργαστήρια, εκπαιδευτικές δράσεις και παρουσιάσεις για ποικίλα κοινά. Η δουλειά της επικεντρώνεται στη δημιουργική αφήγηση, την πολιτιστική κληρονομιά και τις καινοτόμες μεθόδους μάθησης, ενθαρρύνοντας πάντοτε τη συμμετοχή και τη συνεργασία. Με ισχυρό υπόβαθρο στη μη τυπική εκπαίδευση, η Μυρτώ ενδυναμώνει εκπαιδευτικούς, νέους και πολιτιστικούς φορείς να εξερευνήσουν νέα εργαλεία και προσεγγίσεις, καθιστώντας τη μάθηση πιο διαδραστική, συμπεριληπτική και ουσιαστική.

12. Mind the Gap - Προσοχή στο Κενό

Εισηγήτρια: Βίκυ Καραΐσκου

«Mind the Gap» διερευνά πώς τα πολιτισμικά μας πλαίσια ερμηνείας δημιουργούν «τυφλά σημεία» στον τρόπο που σκεφτόμαστε το κληρονομημένο παρελθόν και το παρόν. Βασίζεται στις εμπειρίες των συμμετεχόντων σχετικά με το πώς αντιλαμβάνονται την πραγματικότητα και εστιάζει στο πώς η καλλιτεχνική δημιουργικότητα μπορεί να αποκαλύψει κρυφές αντιλήψεις, να διευρύνει τη φαντασία και να αμφισβητήσει περιοριστικές απόψεις. Η τέχνη, στη βάση της, αφορά την οραματική σκέψη για ό,τι δεν υπάρχει ακόμα. Το εργαστήριο θα βοηθήσει τους συμμετέχοντες να κατανοήσουν πώς η μάθηση μέσω της καλλιτεχνικής έκφρασης «εκπαιδεύει» τον εγκέφαλο να εξετάζει διαφορετικές οπτικές και να σκέφτεται πέρα από το παρόν, φανταζόμενοι ενεργά τα πιθανά μέλλοντα στα οποία επιθυμούν να ζήσουν.

Η Βίκυ Καραΐσκου είναι Αναπληρώτρια Καθηγήτρια στο Ανοικτό Πανεπιστήμιο Κύπρου και κατέχει την Έδρα UNESCO με θέμα «Οπτική Προσδοκία και Γραμματισμός του Μέλλοντος προς την Οπτική Παιδεία». Έχει διατελέσει επισκέπτρια καθηγήτρια σε πανεπιστήμια στην Ελλάδα, την Ιταλία, τις Κάτω Χώρες και τη Σουηδία, καθώς και Andrew J. Mellon Distinguished Visitor-in-Residence στις Καλές Τέχνες στο Macalester College, ΗΠΑ.
Η έρευνά της επικεντρώνεται σε ζητήματα τέχνης και εξουσίας, οπτικότητας και οπτικής παιδείας, πολιτισμικής και εθνικής μνήμης και ταυτότητας, καθώς και μνημόνευσης. Το τρέχον ερευνητικό της έργο, Futures of the Past, εξετάζει τις επιπτώσεις των συλλογικών αφηγήσεων στον τρόπο που φανταζόμαστε το μέλλον και διαχειριζόμαστε το παρόν. Περισσότερα για το έργο της στο https://vickykaraiskou.com/