Γνωρίζω την πόλη μου: Τα νήπια ανακαλύπτουν το Επταπύργιο
Μια διαδρομή στα Κάστρα της Θεσσαλονίκης, με οδηγό την περιέργεια των παιδιών.
Τι είναι αυτά τα μικροσκοπικά «παραθυράκια» στα τείχη; Γιατί τα σπίτια στην Άνω Πόλη είναι διαφορετικά από τις πολυκατοικίες της γειτονιάς μας; Πόσα γνωστά σημεία μπορούμε να αναγνωρίσουμε κοιτάζοντας τη Θεσσαλονίκη από ψηλά;
Στις 8 Οκτωβρίου 2026, τα παιδιά του Νηπιαγωγείου του Anatolia Elementary School εξερεύνησαν το Επταπύργιο, τα τείχη και τη Μονή Βλατάδων. Οι ερωτήσεις και οι παρατηρήσεις τους μας προσκαλούν να γνωρίσουμε κι εμείς αυτή την πλευρά της πόλης, προσέχοντας λεπτομέρειες που συχνά προσπερνάμε.
Η περιήγηση αποτελεί μέρος ενός ευρύτερου εκπαιδευτικού project για τη Θεσσαλονίκη, που βασίζεται στη μέθοδο Project-Based Learning (PBL). Με αφετηρία τον τόπο όπου ζουν, τα παιδιά ερευνούν, συνεργάζονται και συνδέουν όσα συζητούν στην τάξη με όσα ανακαλύπτουν έξω από το σχολείο.
Η εξερεύνηση αρχίζει από τη διαδρομή
Ήδη από το σχολικό λεωφορείο, τα έργα στην Περιφερειακή Οδό τράβηξαν την προσοχή των παιδιών. Τα μηχανήματα και οι άνθρωποι που εργάζονταν εκεί έδωσαν αφορμή να συζητήσουν πώς κατασκευάζεται ένας δρόμος και πώς αλλάζει μια πόλη.
Φτάνοντας στην Άνω Πόλη, παρατήρησαν τα στενότερα δρομάκια και τα χαμηλά σπίτια. Σύγκριναν τους δρόμους με την Περιφερειακή που είχαν μόλις διασχίσει και τα κτίρια με εκείνα στις δικές τους γειτονιές. Η ίδια πόλη είχε ήδη πολλά διαφορετικά πρόσωπα!
Στα τείχη και στο Επταπύργιο
Μπροστά στα τείχη, τα νήπια θυμήθηκαν τις εικόνες που είχαν δει στην τάξη και αναζήτησαν ποια τμήματα σώζονται σήμερα. Το «κάποτε» και το «σήμερα» έγιναν έτσι κάτι που μπορούσαν να παρατηρήσουν από κοντά.
Τα μικρά ανοίγματα στις πέτρες προκάλεσαν ιδιαίτερη περιέργεια. Η απορία για τα «μικροσκοπικά παραθυράκια» οδήγησε σε συζήτηση για τις πολεμίστρες και τον τρόπο με τον οποίο τα τείχη βοηθούσαν στην προστασία της πόλης.
Στο Επταπύργιο, γνωστό και ως Γεντί Κουλέ, επισκέφθηκαν επίσης τον χώρο των παλιών φυλακών. Το φρούριο χρησιμοποιήθηκε αργότερα ως φυλακή, μια αλλαγή που φανερώνει πώς ο ίδιος τόπος μπορεί να αποκτήσει διαφορετικές χρήσεις μέσα στον χρόνο.
Στη Μονή Βλατάδων, με θέα τη Θεσσαλονίκη
Η διαδρομή συνεχίστηκε στη Μονή Βλατάδων. Ο ναός της μονής και τα τείχη ανήκουν στα παλαιοχριστιανικά και βυζαντινά μνημεία της Θεσσαλονίκης που περιλαμβάνονται στον Κατάλογο Παγκόσμιας Κληρονομιάς της UNESCO.
Μέσα στον ναό, η συζήτηση στράφηκε στην τέχνη και στο φωτοστέφανο με το οποίο οι καλλιτέχνες απεικονίζουν τους αγίους. Έξω, η θέα έδωσε στα παιδιά μια διαφορετική ευκαιρία εξερεύνησης: να εντοπίσουν τον Λευκό Πύργο, τον πύργο του ΟΤΕ, τα πανεπιστήμια, το λιμάνι και τη θάλασσα. Γνώριμα σημεία απέκτησαν τη θέση τους στη μεγάλη εικόνα της πόλης.
Η γνωριμία με την πόλη συνεχίζεται
Στο ευρύτερο project, η εξερεύνηση περιλαμβάνει την ιστορία της Θεσσαλονίκης, τις τέχνες και τις αλλαγές της μέσα στον χρόνο. Χώρο έχουν επίσης οι γεύσεις, οι μυρωδιές και οι μουσικές της, οι συγγραφείς και οι καλλιτέχνες της, αλλά και οι καθημερινές συνήθειες στις γειτονιές της.
Τα παιδιά δουλεύουν σε ομάδες, ενώ οι οικογένειές τους προσκαλούνται να συμβάλουν στην έρευνα με πληροφορίες και φωτογραφίες. Έτσι, η γνωριμία με τη Θεσσαλονίκη συνδέει την τάξη, το σπίτι και την πόλη, δίνοντας στα παιδιά ευκαιρίες να κατανοήσουν καλύτερα τον τόπο τους και να μάθουν να τον φροντίζουν.
Μια μικρή αποστολή για τη δική σας βόλτα: Την επόμενη φορά που θα βρεθείτε στην Άνω Πόλη, παρατηρήστε μαζί με τα παιδιά τα ανοίγματα στα τείχη, συγκρίνετε τα σπίτια με εκείνα της γειτονιάς σας και προσπαθήστε να αναγνωρίσετε τρία σημεία της Θεσσαλονίκης από ψηλά!
